Positieve gasten

/ Positieve gasten

Komt het lichaam in beweging, dan volgt de geest

Komt het lichaam in beweging, dan volgt de geest

In de rubriek Positieve Gasten vertellen inspirerende ‘positiviteitsverspreiders’ over verbinding, geluk en hun streven naar een mooiere wereld. Ton Delisse van der Linden is iemand die, naar eigen zeggen, ‘alle shit al heeft meegemaakt’. Als ervaringsdeskundige helpt hij anderen hun plek terug te vinden in de maatschappij. We interviewen hem tijdens een wandeling door de Brabantse weilanden met zijn hond Deaf.


Interview: Cloë Petit


Hoi Ton, jij bent personal trainer, hè?
‘Ik heb het niet zo op die term! Dan zie ik toch altijd een soort drilinstructeur voor me. Ik zou het zelf eerder ervaringsdeskundige noemen. Dat is wat ik doe: ik praat vanuit mijn eigen ervaring. Maar ik heb überhaupt niet zoveel met al die labels. Kijk, het verschil tussen een arts en een sportinstructeur - dat is belangrijk, dat zie ik. Verder zie ik niet zoveel gradaties.’

Kun je wat vertelle
n over je werk?
Ik werk met jongeren en volwassenen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt aan hun terugkeer in de maatschappij. Mijn cliënten zitten meestal al een aantal jaren in de bijstand. De gemeente weet dan niet zo goed meer wat ze met hen aan moet, en stuurt ze naar mij door. Ik ontvang ze in mijn oude zeecontainer - ‘koud joh, ‘s winters! - en we gaan aan de slag aan de hand van het 12-stappenplan Minnesota, wereldwijd het grootste programma op verslavingsgebied. Ik heb dit herschreven naar een bewegingsprogramma, met als achterliggende gedachte: ‘komt het lichaam in beweging, dan volgt de geest.’

Je bent dus ervaringsdeskundige. Hoe raakte jij zelf ooit op ‘het verkeerde pad’?

‘Eigenlijk heb ik heel mijn leven vluchtgedrag vertoond. Dat begon op jonge leeftijd met de Atari-spelcomputer en ging later over in overmatig sporten. Windsurfen, basketballen… ik ging er vol voor. Een rem heb ik nooit gehad. Op mijn achttiende startte ik aan de sportopleiding en daar ontdekte ik alcohol. Ook daar ging ik helemaal voor: als ik dronk, stopte ik niet voordat ik dronken was. Het werd al snel een verslaving.’

Waar vluchtte je voor?

‘Ik had geen typisch fijne jeugd. Mijn moeder was schizofreen. Mijn broer was depressief en pleegde  in 2016 zelfmoord. Mijn vader, die inmiddels niet meer leeft, was aan de drank. Ik heb altijd mot gehad met mijn vader. Hij was streng en niet bepaald fijnzinnig. Ik ben van jongs af aan vrij sportief, en mijn vaders manier om mij te ondersteunen in mijn sportleven was met een mentaliteit van: “Kan het niet beter? Dit had je beter kunnen doen. Eigenlijk ben je een watje.”’

Hoe is je kijk op het leven veranderd sinds je niet meer gebruikt?

Ik vond het altijd heel belangrijk om de grote jongen uit te hangen. Ik wilde een koophuis met een mooie auto voor de deur. En dan elk jaar op wintersport. Bij het windsurfen wilde ik de beste en snelste plank hebben. Terwijl ik eerst nog moest leren windsurfen! Kortom: ik was altijd bezig met ego en status. Tot ik op een gegeven moment besefte dat ik moest kijken naar wat ik zélf belangrijk vond. Niet naar wat ik denk dat mijn omgeving belangrijk vond.’

Hoe kwam je op dit besef?
‘Dat kwam tijdens mijn opname in een verslavingskliniek. Een onderdeel van het programma daar was meditatie. Dagelijks. De eerste weken in de kliniek verzette ik me tegen alles, dus ook tegen de meditaties. Nu moet ik zeggen: die meditaties gaven me ook echt een zware kater. Maar op een gegeven moment lag ik ziek op bed en dacht ik: “Misschien helpt meditatie nu juíst.” Al eerder die week had ik het advies gekregen om me in te beelden dat mijn vader daar in die ruimte was. Dan kon ik hem vragen stellen. Ik besloot het te doen. Mijn vraag was: “Waarom ben je altijd zo streng voor mij?”’

‘Vanaf dat moment veranderde er iets. Ik besefte dat mijn vader altijd in mij had herkend dat ik graag overal de beste in wilde zijn. En dat hij dacht dat zijn aanpak mij zou helpen nog meer uit mezelf te halen.’

Wat een ervaring moet dat geweest zijn.

‘Nou, nogal. Ik ervoer dat ik letterlijk vijf centimeter van mijn bed werd gelicht. Eindelijk kon ik mijn vader vergeven en hem weer in mijn hart sluiten. Vanaf dat moment begon mijn herstel. Sindsdien voel ik dat er iets veel groters is dan ikzelf.’

Hoe bedoel je dat?
‘Hoe leg ik dit uit? Als ik vandaag groei door aan mezelf te werken, dan verander ik daarmee ook alles om mij heen. Dan bedoel ik niet per se dat mensen zich anders gaan gedragen. Meer zo: omdat ik anders denk, reageer ík anders. En dat maakt de energie veel fijner. Zo’n meditatieve ervaring komt natuurlijk niet elke dag, hoor. Maar het geeft me wel hoop, moed en kracht. Ik weet nu dat ik het leven aan kan, zolang ik maar aan mezelf blijf werken. Ik kan de dingen aan, omdat ik weet dat er meer is dan ikzelf.’

     Ton met zijn vaderWindsurfen     Ton met zijn hond Deaf     Ton in zijn positieve sweater

Denk je dat zo’n omslag voor iedereen mogelijk is?
‘Dat denk ik zeker. Weet je: een situatie - laat staan een persoon - is nooit, nooit hopeloos. “Geef nooit op,” heeft mijn vader me altijd voorgehouden. Ik blijf altijd hoop houden. Maar ik stel wel mijn verwachtingen bij. Ik verwacht niet van gebruikers dat ze eerlijk zijn. Ik houd er rekening mee dat ze liegen. Die instelling helpt mij om een lange adem te houden.’

‘Ik had vorige week nog een jongen die vijf dagen clean was en daarom een baan had gekregen. Afgelopen weekend is hij toch weer gaan gebruiken. Hij is achttien. In zo’n geval denk ik: “Het is nu één week gelukt. Over twee of drie maanden lukt het hem weer, en wie weet dan langer.” Ik probeer altijd te focussen op wat wél goed gaat. Soms ziet iemand ineens dat hij er niet in zijn eentje voor staat. Voor dat besef heb je de energie van anderen nodig. Ik wil die energie graag geven.’

Kun je het gevoel beschrijven van wanneer een cliënt er weer bovenop komt?
‘Euforisch. Zelfs nu je die vraag uitspreekt, krijg ik tranen in mijn ogen. Weet je: een verslaafde is gevoelig. Anders gaat ie niet gebruiken. En als een verslaafde aan zichzelf gaat werken, merk je ineens weer dat hij of zij een superlief persoon is, die heel veel kan en vaak ook heel intelligent is. Het zijn allemaal goeie gasten. Het leven met al zijn prikkels is gewoon verdomde moeilijk voor ze.’


Supermegaflex is 's Nederlands positiefste kledingmerk. Welk van onze teksten past volgens jou het best in Tons levenshouding? Bekijk de opties in onze customizer en bestel jouw favoriete creatie.